zaterdag 21 januari 2017

Billie Holiday en boerenkool

Januari is een maand van mogelijkheden. Het jaar is net begonnen en alles is nog fris. Inclusief het weer. Korte, donkere dagen met rukwinden, ijsregen en sinds kort blijkbaar ook met ruige rijp. Ik kende het niet en hoewel prachtig, past het prima in het rijtje barre weersomstandigheden van een Nederlandse winter.

Om die midwinterdagen toch een beetje comfortabel door te komen, helpen er eigenlijk maar twee dingen: hartverwarmende muziek en stamppot. Oftewel, Billie Holiday en boerenkool (voor "Frank Sinatra en fazant" moet ik nog iets beter leren koken, ben ik bang - bovendien was het een doordeweekse dag).


In het eerste geval was het een kwestie van internet (alhoewel ik van plan ben om binnenkort gewoon een ouderwetse cd te kopen). Maar de boerenkool was iets ingewikkelder omdat ik in het kader van 'weet-wat-je-eet' en 'ken-je-klassiekers' een hele boerenkool wilde gebruiken. Dus niet zo'n zakje fijngesneden snippers of een diepgevroren blok uit de supermarkt. Die overigens prima smaken en ook nog eens heel handig zijn. Maar soms moet je gewoon eens nieuwe dingen proberen en ik wilde mijn kinderen bovendien meegeven dat boerenkool eigenlijk een prachtige, diepgroene struik is. En heel fotogeniek bovendien!


In de buurtwinkels bleek het helaas lastig om aan een hele boerenkool te komen. Verder dan een paar losse bladeren kwam ik in eerste instantie dan ook niet.


Ik had de moed al opgegeven toen ik, op zoek naar iets heel anders, over de markt in Voorburg liep. Daar lag - tussen de andere seizoensgroentes en fruit - een werkelijk gigantische volle struik boerenkool met prachtige knapperige bladeren. Ik heb hem uiteraard meegenomen, waarna tijdens het winkelen bleek dat niet alleen mijn kinderen maar veel mensen niet meer weten hoe een boerenkool eruit ziet: "Oh wat leuk, een bloemkool." "Dat is een grote broccoli, zeg".

Omdat het lastig passen is met een boerenkoolstruik in je pashokje, had ik hem in een kledingwinkel even op de daar aanwezige tafel gelegd. Terwijl ik met 1 been in mijn broek stond, hoorde ik een jongetje tegen zijn moeder zeggen dat ze best even rond kon kijken want "ik ga wel gewoon hier zitten, bij de bosjes."


Thuis was de verrassing ook groot. Mijn dochters en een vriendje dat toevallig bij ons speelde, waren gelijk enthousiast en bedachten de gekste dingen met de betoverende struik "hoewel hij wel een beetje stinkt, mam". Mijn zoons, met 1 voet al voorzichtig in de puberteit, waren in eerste instantie gefascineerd maar concludeerden daarna al snel dat het "ook gewoon weer raar was". Ieder z'n ding blijkbaar.

Uiteindelijk heb ik de boerenkoolstruik verwerkt in een heerlijke warme stamppot. Tot grote teleurstelling van 'Monsieur Edgar' overigens die niets liever deed dan naast de struik liggen. Om hem tegemoet te komen heb ik daarom van een paar bladeren, wat tulpen en hyacinten een voorjaarsboeketje gemaakt.

Om ons onverwachte feestje compleet te maken, trokken we het oude linnen tafelkleed uit de kast en dekten de tafel met de oude bloemetjesborden (degene die niet in de vaatwasser kunnen) terwijl eerder genoemde Billie Holiday zachtjes op de achtergrond zong. Zo mag die winter nog wel even duren! 


January is a month of opportunities and of fresh starts. But also a very cold one with heavy winds and icecold rain. To help us get through, I love to put on a record from Billie Holiday and make us vegatable mash, "boerenkool" (kale). To step outside my comfortzone and to learn my kids that it doesn't grow in little green snippets (like you buy in the supermarket), I bought a whole kale (which was very difficult to get my hands, on by the way). We all enjoyed it, inclusive 'monsieur Edgar' who's favorite thing it was to lay next to it. So I made him a little bouquet of kale with tulips and hyacints.

maandag 9 januari 2017

Hollandse appeltjes met speculoos uit de oven

We hadden een prachtige kerstboom dit jaar - hij reikte tot aan het plafond en hij had zoveel takken vol diep groene naalden dat we de stam bijna niet konden zien. Maar na de feestdagen begonnen de takken te hangen en hoorden we steeds vaker geritsel van vallende naaldjes. De kerstversiering werd te zwaar en het was tijd om alles voorzichtig weer in te pakken tot volgend jaar. Een bijzonder moment omdat ik weet dat volgend jaar, als ik alles weer tevoorschijn haal, er een heel jaar voorbij is. Een jaar dat nu nog maar net begonnen is en dat hopelijk net zo mooi en bijzonder wordt als het afgelopen jaar.


Ik ben nog bezig om de plannen voor dit blog en de doelen voor mijn fotografie voor 2017 verder uit te werken. Maar daarop vooruitlopend hoopte ik hier nu wel al een recept van de perfecte griesmeelpudding te delen. Het was het lievelingstoetje van mijn vader (naast de rijst met krenten van zijn moeder) en hij maakte het graag. Ik herinner me de heerlijke geuren in de keuken als hij 's middags de melk en vanille in het pannetje opwarmde. En terwijl hij de oude puddingvormen vulde met de zoetgeurende korrelige pap waren mijn zus en ik al bezig met wie welke pudding kreeg 's avonds. Favoriet waren het lammetje en het kuikentje, maar er zat ook een prachtige vlinder tussen. Overgoten met zelfgemaakte dieprode bessensap was het ons favoriete wintertoetje.

Maar ondanks de heerlijke geur die ook mijn kinderen naar de keuken deed komen, is het resultaat tot nu toe niet zoals ik het me van vroeger herinner. De magie die mijn vader op kon roepen met de juiste combinatie van griesmeel, melk en vanille is er nog niet, maar ik ben er bijna. Nog even geduld dus.

Omdat ik, in tegenstelling tot veel mensen in januari, toch graag een toetje eet - zeker nu het buiten kouder is en de glinsterende kerstboom verdwenen -  ging ik op zoek naar iets eenvoudigs maar hartverwarmends. Ik vond het in het nieuwe boek van Mimi Thorisson: een eenvoudig maar veelbelovend recept van appeltjes uit de oven met speculoos.

En dus kocht ik een zak vol blozende Hollandse Elstar appeltjes en speculooskoekjes en ging aan de slag. Terwijl ik bezig was, vulde mijn stadskeukentje zich snel met zoete geuren en niet snel daarna stonden mijn kinderen verwachtingsvol door het raampje van de oven te kijken terwijl ze ondertussen de appeltjes vast verdeelden. Nieuwe herinneringen en een nu al klassiek recept hier in huis.



 Appeltjes uit de oven met speculoos

Nodig voor 6 appeltjes
6 Elstars
12 klontjes boter
6 speculooskoekjes
6 eetlepels suiker

Verwarm de oven voor op 200 C.

Snij de bovenkant van de appels en verwijder het klokhuis (laat wel een bodempje zitten omdat anders de vulling uit de appels loopt tijdens het bakken). Leg de appels in een ovenschaal en vul ze per stuk met een klontje boter, een verkruimelt koekje, nog een klontje boter en een schepje suiker. Zet het bovenkantje weer op de appels en schuif in de oven. 

Na ongeveer 25 minuten zijn ze bruin en heerlijk zacht. Warm serveren - met een lik crème fraîche als je niet op dieet bent en een glaasje calvados voor de 18+ eters!
 

dinsdag 20 december 2016

Postcard England


Een paar weken geleden vlogen mijn zus en ik naar Engeland. Een reisje dat we afgelopen zomer al hadden gepland - in het holst van de zomer toen de dagen nog lang en warm waren en de bomen nog vol ruisende groene blaadjes. Een weekje met z'n tweeën op pad om inspiratie op te doen voor de plannen die we al lange tijd hebben.


Een weekje op het Engelse platteland met zijn golvende heuvels bespikkeld met wollige schapen, statige landhuizen, magische oude bossen, kronkelige landweggetjes onder een boog van boomkruinen en knusse dorpjes met weggestopte tearooms en pubs met knappend haardvuur.

Aanleiding van dit alles was de uitnodiging van de Noorse fotografe Marte Marie Forsberg om deel te nemen aan haar workshop 'Visual storytelling'. Een tweedaagse workshop die ze samen met haar moeder geeft en waarbij naast visual storytelling in foodstyling en fotografie Scandinavische gerechten worden gemaakt.


Hoewel ik enorm uitkeek naar het moment om Marie te ontmoeten, was het ook wel spannend. Ze vormt namelijk al heel lang een belangrijke inspiratiebron. Haar foto's zijn zo sterk, mooi en sfeervol en vertellen ieder op zich een eigen verhaal. Was ik wel op mijn plek in haar workshop?

Gelukkig bleek ze naast een goede fotografe ook nog eens een heel aardig en open persoon. Al vanaf het moment dat ze ons begroette bij het tuinhekje van haar cottage (waar mr. Whiskey, haar Engelse Pointer, ons enthousiast opwachtte met luid geblaf) gaf ze ons het gevoel meer dan welkom te zijn.


En zo brachten we twee dagen door in haar charmante Engelse cottage waar we onze eigen kerstthee samenstelden en onze notitieboekjes volschreven met styling en fotografietips en de heerlijkste Noorse recepten van haar moeder, Yvonne. We maakten wandelingen, lunchten in een serre bij een ommuurde tuin, gingen in antiekwinkels op zoek naar props en aten 's avonds met elkaar in oude pubs onder het genot van glazen rode wijn bij een haardvuur.

Het was zo inspirerend! De ideeën en plannen buitelen door mijn hoofd; voor mijn fotografie en voor dit blog. Daarover later meer (en over de andere dagen in Engeland, die we doorbrachten in Bath). Voor nu hoop ik dat mijn foto's ook genoeg vertellen.






maandag 21 november 2016

Stoofpeertjes van de gebroeders Grimm

Een tijdje terug wandelde ik langs knoestige stammen in het vroege ochtendlicht. De mist hing dromerig boven een gelijkmatig neergezweefd tapijt van goudgele blaadjes. Hier en daar klonk zacht vogelgefluister uit de met besjes volgehangen struiken. In de verte een kasteeltje met gouden vlaggetjes op de torens. De herfst op z'n mooist.


Net zo mooi als de schaal met kleine stoofpeertjes hieronder, die rechtstreeks uit een sprookjesboom geplukt lijken. Zo'n boom die alleen voorkomt in de duistere verhalen van de gebroeders Grimm (eet zo'n peertje ongekookt en je verandert in een oude dwaze koningin, in een meisje dat eindeloos vestjes van zwanenveren moet naaien of in een gnoom die hardnekkig rondbazuint dat niemand weet hoe hij heet).

Voordat het zover kon komen, had ik gelukkig mijn gietijzeren pan al gepakt en de peertjes in een geurig bad van rode wijn, steranijs, kaneel en laurierblaadjes gezet. Een halfuurtje op het vuur ermee -  ondertussen genietend van een dampende kop thee terwijl mijn Rotterdamse keukentje zich langzaam vulde met het magische stoofpeertjesaroma.



Maar daar stopte het sprookje niet deze keer. Want hoewel zo'n rood glanzend peertje op zichzelf al een feest is waar Sneeuwwitje spontaan haar sappige appeltje voor zou laten liggen, wilde ik deze keer nog meer herfstsmaken toevoegen. Iets met speculaas en vanilleroom...

Uiteindelijk werd het een romige speculaas-cheesecake met mijn stoofpeertjes als een karmozijnen kroontje er bovenop. De herfst gevangen in een taart!


Bij het eten van slechts een klein stukje verander je in een lichtvoetig najaarsprinsesje met een jurkje van ritselende oranje blaadjes en een kransje van scharlaken besjes op het golvende haar. Maar let op, zodra je nog een stukje neemt, loop je het risico om net als de wolf voorover te vallen in de waterput omdat je maag gevuld lijkt met keien!

Kortom, een taartje om in kleine puntjes te snijden en dan met liefde uit te delen na een lange, frisse wandeling door een gekleurd toverbos.

"And above all, watch with glittering eyes the whole world around you because the greatest secrets are always hidden in the most unlikely places. Those who don't believe in magic will never find it." - Roald Dahl



donderdag 15 september 2016

Hollands nazomerijs

Ik was net terug van een zinderend warme zomervakantie in Frankrijk en had zin om iets te bakken. Dat moesten dus haast wel van die heerlijk korrelige, Franse zandtaartjes met geurige aardbeien worden, ook wel bekend als tarte aux fraises. Maar het aardbeienseizoen loopt ten einde en bovendien heb ik hier al eens een variant met tijm beschreven.
Gelukkig zijn daar bramen, de Michelinmannetjes onder het bosfruit, die als ze echt goed rijp zijn smaken als heerlijke fluwelige bolletjes zoete herfst (maar let op, mijd te allen tijde de in een hermetisch plastic bakje verpakte zure clusterbommetjes die je voor drie euro koopt bij de supermarkt).

Enfin, vol met Franse bakdromen maakte ik een lijstje met benodigdheden voor mijn tarte aux mûre sauvage waarna ik een dag later in de groene zomerhitte met twee doosje aangenaam zoet ruikende bramen naar huis fietste. In mijn zweterige Rotterdamse nazomerkeukentje besloot ik dan ook om de plannen maar om te gooien: bramenijs!


Als zomer en herfst een culinaire baby zouden krijgen (bare with me) dan zou het tenslotte dit nazomerijs zijn. En zo niet dan toch, want het was te warm om te bakken en die gulzig gekochte berg bramen moest op.


Met klotsende plakoksels heb ik dus slagroom staan kloppen, bramen in de blender staan duwen en dit alles met een stevige wolk poedersuiker en gecondenseerde melk gemengd. Toen de bak met ijs-in-wording eenmaal afgedekt in de vriezer stond, ben ik de volgens het recept benodigde zes uur met mijn benen omhoog onder de parasol in mijn stadstuintje gaan zitten.

Gelukkig bleek het ijs ontzettend lekker. En met wat friszure (wel lekker!) aalbesjes en eventueel een lepel slagroom wordt het zelfs een bijzonder chique toetje. Zeker in de vintage kristallen likeurglaasjes van mijn oma.


Overigens maakte ik deze foto's op de meest ultiem stomende, alle-hitterecords-verbrekende herfstdag ooit, camera in de sportstand want in een split second stonden er twee doffe glaasjes met een treurig plasje paarse prut inclusief zieltogende bosvruchtjes voor me in plaats van een delicaat Hollands seizoensdessert.

Maar het is gelukt en als het dit weekend nou iets koeler is, zou je het zeker ook eens moeten proberen. Het recept is hier te vinden (waarbij je uiteraard de aardbeien vervangt door bramen).


Zowel de bloemenkrans als het ijs zijn kansloos met dit weer.

donderdag 4 augustus 2016

Ondertussen...

Ondertussen is eindelijk de zomer begonnen! En zijn we voor het eerst in jaren weer eens naar het strand gegaan om een dagje niets anders te doen dan met zand spelen en naar de meeuwen en de branding te luisteren.


En we vierden de verjaardag van de mannen. Ze werden 12, een kroonjaar! Hieperdepiep wat een vakantie tot nu toe!


woensdag 29 juni 2016

Een Hollandse zomer

Grijze wolken, heftige hoosbuien en druipende bomen. Het wil maar niet lukken met die zomer dit jaar. En dat terwijl de langste dag alweer voorbij is en de dagen vanaf nu alleen nog maar korter worden.

Maar gelukkig hebben we aardbeien! En pioenrozen! Twee ultieme zomerdingen waar ik hoe dan ook blij van word, desnoods met kaplaarzen en wollen coltrui aan. Jongste dochter is zelfs zo verzot op aardbeien dat ze twee jaar geleden als zomerkoninkje naar het Carnaval wilde.


Je kan zo'n pondje aardbeien natuurlijk netjes over wat bakjes verdelen, maar om het toetje na een moeizaam opgegeten avondmaaltijd van geprakte groentes met een kuiltje jus voor ons wat levendiger te maken, bedacht mijn vader het spelletje "een, twee, drie". Alle aardbeien werden in een grote schaal gegooid die in het midden van de tafel werd gezet. Ieder kreeg een vorkje dat tijdens het spel met de achterkant op tafel moest staan, om de beurt mochten we aftellen en pas bij "drie" mocht je een duik met dat vorkje in de schaal nemen. Uiteraard was er altijd wel iemand die des Monty Pythons na "twee" "vijf" zei met alle dramatische gevolgen van dien. 

Bij extreem dikke aardbeien, ongelijke aantallen en sowieso vanwege de per maaltijd wisselende extra regels ontaarde het toetje meestal in gevaarlijk aardbeiengespetter en in uitzonderlijke gevallen zelfs in bloedende vingers. Dat neemt niet weg dat het een van mijn meest gekoesterde jeugdherinneringen is (naast de variant met doppinda's die mijn vader bedacht om de lange winter zonder aardbeien door te komen en die we "vlootje" noemden - maar daarover wellicht ooit nog eens meer.).


Een stuk eleganter is de taart die maakte om te vieren dat 'meneer de echtgenoot' en ik acht jaar geleden trouwden. Ik viel als een blok voor de combinatie van frisse aardbeien, romige custard en heerlijk zanddeeg. Met Wimbledon zachtjes aan op de achtergrond (het ultieme excuus om een bakje aardbeien met room te eten overigens) bakte ik in een ochtendje deze taart.



Aardbeien en tijm taart

Nodig voor een taart van ongeveer 8 stukken

deeg
125 gr bloem
125 gr amandelmeel
125 gr boter
snufje zout
30 gr poedersuiker
koud water

tijmcustard
200 ml melk
zaadjes van 1 vanillestokje
een paar takjes verse tijm
2 eidooiers
30 gr poedersuiker
150 gr roomkaas

topping
500-600 gr aardbeien
verse tijmblaadjes


Begin met het deeg door alle ingrediënten te mengen en met je handen tot een soepele bal te kneden. Wikkel het vervolgens in folie en laat het minimaal een uurtje rusten in de koelkast.

Voor de custard breng je de melk samen met het merg uit het vanillestokje en de tijmtakjes in een pannetje tegen de kook aan. Haal van het vuur en laat de smaken goed intrekken. Verwarm ondertussen de oven voor op 180 C.

Haal het deeg uit de koelkast en druk het voorzichtig in een platte taartvorm met losse bodem (die je uiteraard eerst goed hebt ingevet). De meeste recepten zeggen dat je het deeg ook uit kan rollen maar dat is mij met zanddeeg nog nooit gelukt. Meestal eindig ik bij dergelijke pogingen met een tafel vol plakkerige stukken deeg die ik van-ze-lang-zal-ze-leven nooit meer netjes in de vorm krijg.

Bak de bodem vijftien minuten blind in de oven en daarna nog 10 minuten om bruin te worden. Laat lichtjes afkoelen.

Klop nu de eidooiers en de poedersuiker romig en schenk langzaam bij de warme melk. Haal de takjes tijm uit het mengsel. Breng de custard weer tegen de kook aan en zet het vuur laag. Haal vervolgens van het vuur af en klop de roomkaas er doorheen. Het hele mengsel gaat vervolgens op de taartbodem en die gaat dan weer 15 minuten in de oven.

Minstens 30 minuten laten afkoelen voordat je de in vieren gedeelde aardbeien er netjes opzet.

Het recept heb ik uit The Simple Things maar bleek bij goed lezen van Yvette van Boven te zijn. Zij kan natuurlijk veel beter opschrijven hoe je deze taart echt moet bakken. Het recept staat in haar boek Home Baked, pagina 263.